A może zostanę tłumaczem?

Zdaniem Paula Austera – amerykańskiego pisarza i tłumacza, tłumaczenie literackie jest jak wrzucanie węgla do pieca : „Nabieramy szuflę i wrzucamy do pieca. Taka szufla to jedno zdanie, a każda na niej grudka jest słowem. By powstały kolejne zdania, musimy wrzucić do kotła kolejne szufle. Jeśli człowiek ma wystarczająco silną wolę, by wytrwać w takiej pracy osiem lub dziesięć godzin z rzędu – ogień nie zgaśnie.”

Nie istnieją określone kryteria, na podstawie, których dana osoba zyskuje miano tłumacza. Aby nim zostać nie musisz mieć żadnego certyfikatu, ani nawet odpowiedniego wykształcenia. Zdarza się bowiem tak, że absolwenci różnych, obcych filologii mogą być tłumaczami, lecz piastują inne stanowiska. Jednocześnie, wiele zawodowych tłumaczy wcale nie kończyło odpowiednich kierunków na uniwersytetach, języka uczyli się samodzielnie lub podczas pobytu za granicą. Istnieje także niewielka grupa ludzi, zajmujących się przekładem obcojęzycznym, którzy od dziecka władają dwoma językami, bo np. rodzice są Niemcami, ale od wielu lat cała rodzina mieszka w Polsce.

Wyróżnić można kilka rodzajów tłumaczy, zależnie od zakresu działań: tłumacze przysięgli, konferencyjni, naukowo-techniczni oraz tłumacze literaccy. Niektórzy pełnią kilka tych funkcji naraz.

Tłumacz przysięgły sporządza dokumenty uwierzytelnione, procesowe i urzędowe. Wykonuje tłumaczenia na potrzeby osób prywatnych oraz organizacji publicznych, takich jak sąd, prokuratura, policja, itp. Pracuje także na posiedzeniach rad nadzorczych.

Tłumacz literacki zajmuje się przekładem literackim, tłumaczy książki z jednego języka na drugi. Najczęściej jest tak, że język źródłowy jest językiem obcym dla tłumacza, a język docelowy to jego mowa ojczysta. W Polsce za tłumacza literackiego uważa się autora przekładów dzieł zaliczanych do literatury pięknej. Przetłumaczony tekst musi więc być poezją, prozą lub dramatem. Mogą to być również eseje, wspomnienia, pamiętniki lub reportaże literackie.

Tłumacz konferencyjny to osoba, która tłumaczy ustnie podczas różnego typu konferencji. Może to robić na kilka różnych sposobów, np. tłumaczyć mówiąc równocześnie z osobą tłumaczoną, zasiadając w dźwiękoszczelnej kabinie, tłumaczyć następczo, czyli po skończonej wypowiedzi, na bieżąco za pomocą szeptu, czy też ustnie z języka migowego. Duża część tłumaczy konferencyjnych pracuje dla wielkich organizacji, takich jak Organizacja Narodów Zjednoczonych, czy też dla Komisji Europejskiej, która obecnie zatrudnia największą liczbę tłumaczy.

Tłumacz naukowo-techniczny to specjalista w dziedzinie tłumaczeń tekstów naukowo-technicznych. Może zajmować się tłumaczeniem prywatnych prac naukowych lub pracować dla jakiegoś wydawnictwa naukowego. Tłumacze naukowo-techniczni prócz umiejętności sprawnego posługiwania się dwoma językami muszą posiadać także wiedzę z innych dziedzin, np. z zakresu geologii, genetyki, astronomii, czy tez biologii.

Za najbardziej pracochłonne i ambitne uznaje się powszechnie tłumaczenia dzieł literackich, paradoksalnie jednak są one najsłabiej płatne. Zawodowy tłumacz, który dziennie tworzy około pięciu stron maszynopisu, zwykle zarabia nieco ponad średnią krajową. Jeśli zlecenia realizuje prywatnie stawki za przekład mogą być bardzo zróżnicowane. Nie ma prawa, które, by je regulowało. Najwięcej otrzymać można za tłumaczenia naukowe – techniczne lub z dziedziny prawa. Warto więc, prócz nauki języka, studiować także inne dziedziny. Jeśli chciałbyś zostać tłumaczem Twoje szansę na wysokopłatną pracę w takim wypadku znacznie wzrosną!

Tłumaczenie to całkiem inna praca niż mówienie, pisanie i czytanie w języku obcym. By dokonać dobrego przekładu trzeba nie tylko znać dany język, ale potrafić stworzyć tę samą rzeczywistość w innym języku, dla innych odbiorców. Zawód tłumacza to praca ciężka i mozolna. Praca ta w dodatku jest bardzo odpowiedzialna. Jeśli np. błędnie przetłumaczymy plan konstrukcji budynku, budynek może się zawalić.

Większość tłumaczy pracuje zdalnie, co oznacza, że sami ustalają godziny pracy, a także jej tempo oraz ilość i pracują przede wszystkim w domu. Aby więc zostać tłumaczem musisz nie tylko dobrze posługiwać się dwoma językami, ale także być osoba terminową, odpowiedzialną i bardzo zorganizowaną.

Jeśli uważasz, że spełniasz te dość trudne wymagania, nie trać czasu i do dzieła!

Tags